Sectio XVIII. Ratio cogitationum ad materias generatim. Magnitudo aesthetica postulat, ut cogitationes proportionentur ac exaequentur suis obiectis, personalibus ac realibus, ipsique cogitanti subiecto, quatenus ipsum, aut status eius aliquis, sit suum simul obiectum, aut obiectum, cui congruenter cogitandum sit. §~177. Genus cogitandi minus magnis vel absolute, vel relative talibus, obiectis βάθος est, (humile, humi repens cogitandi genus). Genus cogitandi maius suis obiectis tumor est (frigus, tumidum et inflatum, nimis altum, nimis exaggeratum cogitandi genus). Aequalitas cogitationum cum obiectis absolute magnis laus est, cuius oppositum peccans in defectu βάθος, in excessu tumor est.